Quái kiệt tùng lâm sau những lần tử thần gõ cửa

Nghệ sĩ cải lương chăm đóng vai đào chánh, kép chánh thường được khán giả yêu mến vì họ gồm nhan sắc quyến rũ và giọng hát ru hồn, tuy vậy cũng gồm những nghệ sĩ xấu hình xấu dạng, giọng nói có lúc nghe the thé chói tai hoặc khàn khàn, hoặc nhừa nhựa nhưng những nghệ sĩ nầy cũng rất được khán giả ưa thích. Đó là những diễn viên chuyên diễn hề trên sảnh khấu.

Bạn đang xem: Quái kiệt tùng lâm sau những lần tử thần gõ cửa


*

Nghệ sĩ Thanh Việt. Hình của Soạn giả Nguyễn Phương

Hình thể không được đẹp của họ như là vượt lùn, quá mập, thừa ốm, vượt cao, miệng méo, mắt lé… vân vân, đáng lẽ là một nhược điểm của nghệ sĩ, trái lại đối với những anh siêng diễn hế thì lại đắc dụng với nhờ vào hình thể cực nhọc coi đó mà họ nổi danh Hề lùn, hề béo, hề méo, hồ ốm, hề cao, hề té, hề dê, hề quậy, hề râu, hề nhựa…

Khán giả các chương trình Đại nhạc hội trong nhị thập niên 60, 70, khi nhắc đến Hề Nhựa Thanh Hoài thì người ta nhớ đến Hề Râu Thanh Việt, cũng như lúc người ta nhắc Hề Lùn Tùng Lâm thì người ta nhớ tới Hề cao Xuân Phát, hề ốm Phi Thoàn, hề mập Khả Năng.

Hề râu Thanh VIệt sanh năm 1939, ở Hốc Môn, Hề Thanh Việt bao gồm cả thảy 9 anh em cả trai lẫn gái. Người anh thứ cha của Thanh Việt, anh ba Đồng tức là soạn giả kinh Luân, tác giả tuồng Lấp Sông Gianh trên sân khấu Kim bôi của ông bầu Ngô Thiên Khai với nữ nghệ sĩ Kim Thoa.

Tuồng Lấp Sông Gianh của soạn giả gớm Luân tức tía Đồng, hát khai trương bảng hiêu gánh hát Kim sứt ngày 19 mon 12 năm 1955 tại rạp hát Nguyễn Văn Hảo, bị kẻ lạ mặt liệng lựu đạn làm chết những nghệ sĩ Nguyễn Mai, tía Cương và em vệ sĩ Phiên, soạn giả Duy lân bị cụt chân trái, nghệ sĩ Sáu Thoàng cùng một số nghệ sĩ bị thương nhẹ. Soạn giả gớm Luân sau biến cố đó cũng biến mất thương hiệu tuổi trong trường văn trận cây viết của Saigon hoa lệ.

Hề Thanh Việt còn tồn tại em là Thanh Sơn, chuyên viên ánh sáng, Minh Phương, nhạc sĩ đàn contre – basse, Phùng Trang, tay đánh trống, sau đổi nghệ danh là hề Thanh Nam, diễn viên cải lương trên sân khấu đoàn hát Dạ Lý Hương của Bầu Xuân.

Khởi đầu cuộc đời đi hát của Thanh Việt là anh theo người phụ thân kế của anh là nghệ sĩ Tám Huê, đi hát cho các đoàn hát nhỏ ở tỉnh rồi về diễn trong Giải Trí Trường Thị Nghè, Bar Hoàng Yến. Thanh VIệt gặp đội Tùng Lâm Xuân phân phát diễn những vở hài kịch ngắn vào Bar Hoàng Yến với Bar Lệ Liểu, Thanh Việt gia nhập diễn các tiểu phẩm hài tự biên tự diễn. Thanh Việt nổi danh với vai Quảng Xị vào Ban thoại kịch Kim Cương.

Lúc tôi cộng tác với đoàn hát tỏ bày Thanh Nga, hát thường trực ở rạp hát Thành Xương, rạp Hưng Đạo với thỉnh thoảng hát ở rạp Quốc Thanh thì Hề Tùng Lâm mướn những rạp đó hát xuất 9 giờ sáng sủa chúa nhựt, với chương trình cù Lét, nghĩa là một chương trình đại nhạc hội gồm nhiều ca sĩ tân nhạc, một vài ba điệu múa với ít nhất có hai màn hài kịch, mỗi màn lâu năm từ khoảng 30 phút đến 45 phút.

Tùng Lâm nhờ Nguyễn Phương sáng sủa tác các màn hài kịch nầy, viết đến 6 tay hể thường trực của chương trình tảo Lét, đó là Tùng Lâm, Xuân Phát, Phi Thoàn, Khả Năng, Thanh Hoài và hề râu Thanh Việt.

Viết hài kịch mang đến 6 diễn viên hài, người nào cũng phải tất cả chổ diễn, phải đến « gag » để có tác dụng nổ tung những trận cười của khán giả, dó là một chuyện ko phải dễ. Tôi phải nghiên cứu khả năng chọc cười của từng diễn viên hài để tất cả cách khai quật khác nhau.

Ví dụ Hề Phi Thoàn diễu thì phải nói nhanh, nói tía lia đủ thứ chuyện, chọc cười klhán giả bằng điệu bộ lăn xăng, méo mặt, méo mày, đưa nguyên bàn tay giả làm cho lược để vuốt tóc… Hề Khả Năng thì diễu « tỉnh » nói năng chậm rải cùng biết nhấn mạnh « từ » làm sao để chọc cười khán giả.

Hề Khả Năng to con, lớn xác nhưng bao gồm vẻ khù khờ, ngờ ngệch, phong cách đó trái với phong cách ma lanh liếng loáng của Phi Thoàn. Tôi viết mang đến hai anh Phi Thoàn cùng Khả Năng các lớp diễu đối chọi nhau như kiểu diễu của nhị danh hề Laurel với Hardy, anh hề Mập và anh hề Ốm của các phim diễu từng chiếu ở Saigon.

Hai diễn viên Tùng Lâm, Xuân phân phát cũng tất cả cá tánh với sắc vóc đối chọi nhau. Tùng Lâm nhỏ con, lùn tịt, dịp nào cũng như bao gồm vẻ quạo quọ, muốn khiến lộn, cái mặt vác hấc lên. Xuân phác hoạ nhờ đôi mắt hí, anh tạo nên sự vẽ khù khờ rất hay, lúc đối thoại thì gồm vẻ rất chăm chú nhưng rồi không hiểu gì hết.

Xuân vạc gặp Tùng Lâm thì xum xoe, vồn vã nói chuyện nhưng không hiểu Tùng Lâm nói gì buộc phải khiến mang đến Tùng Lâm thêm quạo quọ, quạo đến lố bịch. Hai tính cách của nhì vai Tùng Lâm Xuân vạc trái ngược, đối chọi nhau, tạo cười cho khán giả.

Xem thêm: Cách Chữa Đau Đầu Khi Quan Hệ Tình Dục, Đau Đầu Khi Quan Hệ

Khả năng sáng tạo bất ngờ

Đến Thanh Hoài cùng Thanh Việt, Thanh Hoài miệng cười toe toét, nói năng nhừa nhựa, người Bắc mà bắt chước nói giọng Nam, nghe ngây ngô tức cười. Thanh Việt thì bao gồm bộ râu quặp vô càm, anh bậm môi thì dòng miệng móm rất gồm duyên. Thanh Việt tất cả tải khiến cho bộ râu nhút nhít, chỉ cần quan sát bộ râu của Thanh VIệt hoạt động, khán giả cũng có thể cười. Cặp mắt nheo nheo, nhãi ranh mảnh, giọng nói của Thanh Việt dễ gây cảm tình đối với người nghe.

Tôi nghĩ đây là mẫu duyên trời cho, loại tài chọc cười thiên phú. Thanh Việt diễn nhiều tuồng cải lương, hài kịch của tôi sáng tác trên sảnh khấu Dạ Lý Hương, và tỏ bày Thanh Nga, đặt biệt Thanh Việt thủ hai vai chánh trong phim Triệu Phú Bất Đắc Dĩ của tôi biến đổi cho hãng sản xuất phim Mỹ Vân, Thanh Việt đóng phổ biến phim với Thanh Nga và nhiều danh hài khác.

Thanh Việt gồm khả năng sáng tạo bất ngờ, tôi còn nhớ năm 1969, Hội Ái Hữu tổ chức hát tạo qủy để sửa chửa trụ sở cùng giúp các nghệ sĩ nghèo yếu neo đơn tại rạp Hào Huê, màn đầu bao gồm tăng cường ca sĩ tân nhạc với hài kịch « nam giới rể hào hoa» tất cả hề Thanh Việt, Khả Năng, Phi Thoàn, Thành Đuợc, Thanh Nga..

Đến chương trình chánh, tuồng Đoạn Tuyệt thì có trở ngại bất ngờ, Hề Kim quang quẻ đang điều trị bịnh phổi tại nhà thương Hồng Bàng, bắt buộc bà bầu Thơ nhờ Hề Minh mặt đoàn Hương mùa thu hát thế Kim quang trong vai thầy Pháp. Hề Minh bửa đó uống rượu vượt chén, anh chạy xe pháo honda tới rạp, dọc đường vấp ngã xe bể đầu.

Tuồng đã kéo màn hát, phải kiếm người đóng vai thầy Pháp, bà Năm Sadec đề nghị nhờ Thanh Việt diễn thế vai thầy Pháp. Thanh Việt lần đầu tiên đóng vai Pháp Sư, ko biết đọc thần chú hô linh ra làm cho sao, tôi nói với Thanh Việt :« Một lác ra sân khấu, mầy vẽ bùa, bắt ấn quyết, lúc « hô linh », mầy nói hỡi hỡi âm binh thần tướng thì mầy xê tới cánh gà, tao cầm bổn tuồng, tao nhắc câu như thế nào thì mầy hát câu nấy, cứ yên trung tâm đi.»

Thanh VIệt nói :« Ông thầy cụ ủng hộ, ngừng xuất hát nầy, thầy troì bản thân đi nhậu.» Bà Năm Sadec nghe vậy, vừa cười vừa nói :« Mời ông thầy đi nhậu nhưng mà quên tui thì một lác tui cũng quên bạn, đừng bao gồm trách nghen!» Thanh Việt bước l5i xá xá bà Năm Sadec :« Tội nghiệp bé mà Má! bé mua trầu mang đến Má xơi, được hông?»

Ngoài sảnh khấu, tuồng diễn đến lớp Loan( Thanh Nga) bồng nhỏ đi khám chưng sĩ về. Bà Năm Sadec vào vai bà Phán Lợi, mẹ chồng đay nghiến, đòi rước thầy Pháp trị bịnh chgo con cháu nội chớ quán triệt uống thuốc Tây. Ngọc Nuôi trong vai Bích, cô em chồng đanh đá, dẫn ông thầy pháp( Thanh Việt) vô nói :« Má, con rước ông thầy pháp ở buôn bản Sáu Lèo tới. Ổng nổi tiếng bắt ma, trừ tà trị bịnh tuyệt lắm, ổng ờ núi Tà Lơn mới hạ san đó má!»

Ông thầy pháp Thanh Việt, chấp tay xá xá bà Năm Sadec, rồi đưa càm vểnh râu, nhướng nhướng chân mày. Khán giả thấy bộ điệu của Thanh Việt, họ vổ tay cười râng. Bà Năm Sadec nói mở đường đến Thanh Việt :« Nè, ông thầy cứ thấp nhang khấn vái, đăng đàn gọi hồn nhập xác, cứ lấy khăn ấn nẹt nẹt vô bản thân của cháu nội tôi là nó hết bịnh liền. Khỏi phải vẽ bùa, đọc thần chú mang đến khan tiếng, nghe ông thầy!»

Thanh Việt nói :« Dạ, vậy thì tôi làm cho gấp gấp, lãnh cachet rồi chạy chầu đám khác!» Khán giả nghe ông thấy pháp nói lãnh cachet, họ cười rộ lên. Thanh Việt biết lở lời, anh ta làm cho tỉnh, cầm một nắm nhang sương ngui ngút, vẻ bùa bốn phương tám hướng.

Bà Năm Sadec muốn trát Thanh Việt, bước ra tiền đài hướng về khán giả như muốn phân bua :« Ông thấy pháp nói lãnh cachet là lãnh cái bỏ ra ca? Phải hỏi ổng mới được.» Bà Năm vô, đứng gần Pháp sư : Ông thầy, ông nói lãnh cachet là lãnh loại chi, hả?» Thanh Việt chưa biết trả liời sao, nhân thấy bà Năm Sadec bước tới gần mình, bèn nẩy sáng sủa kiến :« Tôi nói nếu chưng rảnh, bác bỏ xê ra đến tôi cúng, bác bỏ rảnh chưng xê ra, chớ cát mẫu gì?»

Tôi đứng trong cánh gà, tôi nhắc Thanh Việt :« Ám ma ni bát di hồng» Thanh VIệt nẹt khăn ấn nghe rét mướt rét, xướng lớn theo lời nhắc của tôi :

Ám mani chén di hồng, Cấp cấp triệu thỉnh âm binh thần tướng lai đáo, La đường La gần kề bách vạn thiêng liêng, Tiền không nên lôi tướng, hậu khiển âm binh, Thính lịnh bửa sai, trừ tà tiếp giáp quỷ. Là hỡi…hỡi âm binh ôi…

Thay vị nói La Đường La ngay cạnh bách vạn thiêng liêng, Thanh Việt rống họng la lớn : Bà Năm Sa déc, bá vạn âm binh…. Khán giả cười ào ào. Bà Năm Sadec nổi khùng, la lên :« Ông THầy cúng cái gì kỳ vậy cà?» Bà kéo áo Thanh Việt, Thanh Việt vển râu lên la lớn : « É Măm bô, măm bô i ta li nha nô! É Mâm BÔ…»

Giàn tân nhạc duờng như đã được Thanh Việt dặn trước, tấu một khúc nhạc mâm bô rất giựt gân. Thanh Việt múa khăn ấn, nẹt giá buốt rét, chân bước theo vũ điệu mâm bô, miếng hát nhịp nhàng như người cốt lên đồng :

Truyền chư vị bọn chúng thần, Tương hồn ma nhập phách, Hoặc hồn ở đám vệ sinh bụi lách, Hoặc hồn ở những sà nách ba, tốt hồn tới thôn cây domain authority Xà, Nghe thầy triệu, hồn mau nhập thể, hô nhập…hô nhập…( nẹt khăn ấn) Hỡi hỡi âm binh thần tướng, hề tụ lãnh lương, Kép mùi, kép chánh, tướng cạnh, tướng con, Mợ chày mợ quý, vũ nữ vũ công, hề tụ lãnh lương, Bà Năm Sadec, cũng hề tụ lãnh lương ơi hỡi âm binh, Cấp cấp theo lịnh triệu.

Khán giả cười ào ào vì chưng Thanh Việt kêu réo mọi người trong gánh hát hề tụ lãnh lương. Anh cũng luôn luôn nhớ kêu bà Năm Sadec hề tụ lãnh lương. Thanh Việt bặm môi vểnh râu càm ra phía trước, cần sử dụng cặp lông mày và bộ râu gỏ nhịp theo điệu nhạc măm bô, khiến mang đến khán giả cười vở rạp.

Thanh Việt có một cơ hội hát đến đoàn cải lương Việt nam của bà Bầu Thu – Minh Vương và 10 năm hát đến đoàn hát Dạ Lý Hương.

Sau năm 1975, Thanh Việt hát mang đến đoàn hát cải lương Saigon 3, thời gian sau, Thanh Việt về hát cho đoàn Cầu Ngang, sau chót hết là đoàn Hậu Giang.

Thanh Việt vì chưng uống rượu nhiều, bị bịnh gan. Bệnh ngày càng nặng nhưng thời bao cấp, lương nghệ sĩ không đủ sống, anh ko tiền trị bịnh.

Cho tới khi người ta thu vidéo hài, anh được rước về Saigon, bắt đầu bao gồm tiền thuốc thang trị bịnh gan thì trong những khi thực hiện một đoạn phim, Thanh VIệt cỡi bò bị té, có tác dụng nặng thêm chứng bệnh gan. Anh được đưa vào bệnh viện nhưng anh đã qua đời trước sự thương tiếc của khán giả và đồng nghiệp.

Chương trình cổ nhạc xin kết thúc, Nguyễn Phương xin hẹn tái ngộ vào giờ nầy tuần sau.